Razlika između inačica stranice »Molekula«

Dodana 373 bajta ,  prije 12 godina
nanovo napisao: popravio gramatiku, izbacio srbizme i netočne činjenice
m (robot Dodaje: os:Молекулæ)
(nanovo napisao: popravio gramatiku, izbacio srbizme i netočne činjenice)
[[Datoteka:Wassermolekülmodell.png|225px|mini|Molekula [[voda|vode]], u kemijskom smislu H<sub>2</sub>O]]
'''Molekula''' je najmanji dio čiste [[kemija|kemijske]] [[kemijske tvari|tvari]] koji posjeduje ista kemijska svojstva i građu kao i polazna tvar. MolekuluČini čineju dvoje ili više [[atom|atomi]]a (dvapovezanih ili više) povezanizajedničkim elektronima u [[kovalentna veza|kovalentnoj vezi]]. Molekula seZnanost možebiologije sastojatikoja odse atomabavi istogmolekulama elementa, naprimjer kisik u zraku koji udišemo nalazinaziva se u[[molekularna molekuli O<sub>2</sub>, a ozon ima formulu O<sub>3</sub>biologija]].
 
PrimjerMolekula zase molekulumože sastavljenusastojati od atoma istog elemenata ili više različitih elemenata. Primjerice, [[dušik]]ova molekula je vodaN<sub>2</sub>, čijea jesastoji kemijskase formulaod dva atoma dušika. S druge strane, molekula [[voda|vode]] je H<sub>2</sub>O, kojate se sastoji od dva atoma [[vodik|vodika]]a i jednog atoma [[kisik|kisika]]a. ZnanostMolekule od jednog biologijeelementa kojajavljaju se baviisključivo molekulamakod naziva[[nemetali|nemetala]], sei to obično u količini od dva atoma po molekuli. Neki nemetali, poput [[molekularnakisik]]a, biologijamogu imati molekule različitog broja atoma. To se svojstvo zove [[alotropija]].
 
Molekule su suviše malepremalene da bi se vidjele golim okom, pa čak i [[optički mikroskop|optičkim mikroskopom]]. DimenzijeNjihov molekulapromjer obično iznoseiznosi od 0,1 do 100 nanometara[[nanometar]]a. (0Međutim,0000000001 dopostoje 0,00000001i metara),izuzeci notom međutimpravilu, takođerpoput imamakromolekule i izuzetaka[[DNK]]. Npr. kadKada bi se makromolekula [[DNK]] izvadila iz jedra[[stanična stanicejezgra|stanične jezgre]] i razmotala, dosegladosezala bi dužinuduljino od jednog do dva metra. MeđutimNo, i tada bi biobila nevidljivnevidljiva, jer bi njegovonjezino "[[Vlakna|vlakno]]" bilo dužinedebelo svega 0,0000000055 m[[nanometar|nm]]. ZatoIz tih razloga se za određivanje veličine i oblika molekula koriste posebne metode fizičke kemije, uglavnom instrumentalne metodeprirode.
 
Odnos elemenata koji grade tvari,molekule izražava se empirijskom formulom. Na primjer, vodu grade vodik i kisik grade vodu u odnosuomjeru 2:1, H2O(H<sub>2</sup>O), a etil [[alkoholugljik]], (etanol) [[ugljen]], [[vodik]] i kisik grade [[kisiketanol]] u odnosuomjeru 2:6:1, C2H6O(C<sub>2</sub>H<sub>6</sub>O). Ovaj odnosomjer ne mora nužno određivati samo jednu jedinstvenu molekulu -&mdash; [[dimetil etareter]] ima isti odnosomjer kao [[etanol]], nano primjer.nema Molekuleistu kojemolekularnu sestrukturu. sastojeTakve odse istih atoma, ali u različitom rasporedumolekule zovu se izomjeri[[izomeri]]. Kemijska ili molekulska formula točnije određuje točnije redoslijedraspored atoma kojiu grade molekulumolekuli, pa je tako formula etanola CH3CH2OHCH<sub>3</sub>&ndash;CH<sub>2</sub>&ndash;OH, a dimetiletraformula CH3OCH3dimetil etera CH<sub>3</sub>&ndash;O&ndash;CH<sub>3</sub>. Za predstavljanje složenijih molekula gdje atomi mogu biti različito raspoređeni u prostoru, koristena serazličite strukturnenačine formule. Molekulska masa je zbirka masa [[atom]]a koji čine molekulu, i, poput atomske mase, izražavakoristi se ustrukturna atomskim jedinicama mase (atomska jedinica mase = 1/12 mase izotopa 12C). Dugo se mislilo da su dužine kemijski veza i njihovi uglovi u molekulu konstantni. Međutim, modernim strukturnim metodama nađeno je da se geometrija kemijske veze neznantno mijenja, naročito kod složenijih molekulaformula.
 
Molekulska masa je zbroj masa atoma koji sačinjavaju molekulu. Kao i [[atomska masa]], molekulska masa se izražava u [[atomska jedinica mase|atomskim jedinicama mase]] (u = 1/12 mase ugljikova izotopa <sup>12</sup>C). Dugo se vjerovalo da su duljine kemijskih veza i njihovi prostorni kutovi u molekuli konstantni, no novija istraživanja ukazuju na njihovu neznatnu promjenjivost, posebice kod složenijih molekula.
 
 
446

uređivanja