Razlika između inačica stranice »Čvor«

Dodano 2.025 bajtova ,  prije 11 godina
bez sažetka
m (robot Dodaje: bo:ཚིགས།)
No edit summary
'''Čvor''' je mjerna jedinica za brzinu, za koju se koristi skraćenica '''čv''', ilia u engleskom jeziku kraticase naziva '''kn'knot (kt)''. NeČvor predstavljanije mjerna jedinica [[SI]] jedinicusustava, iako je prihvaćena za upotrebuuporabu unutar SI sistemanjega. UglavnomKoristi se koristiuglavnom u [[pomorstvo|pomorstvu]], [[meteorologija|meteorologiji]] i [[avijacijazrakoplovstvo|avijacijizrakoplovstvu]].
 
== Definicija ==
1 čvor = 1 [[nautička milja]]/[[sat]] = 1,852 [[km/h]]. To je definicija koja se koristi u većini, ako ne i svim, okolnostima.
 
Prema starom mjernom načinu, čvorom se mjeri brzina plovila u odnosu na tekućinu, a ne kopno. Ukoliko se sama tekućina kreće (npr. riječna ili morska struja), onda se brzina plovila povećava ili smanjuje u odnosu premana kopno ili morsko kopnudno, ali ostaje ista premau odnosu na tekućinitekućinu. No sama, jedinica ''čvor'' se koristi i za iskazivanje brzine u odnosu na kopno, što se naziva putnom brzinom, ili zabrzinom drugepreko primjenedna.
 
== Podrijetlo ==
 
[[Brzina]] [[brod]]a se je dugo [[vrijeme|vremena]] mjerila tako što bi se omanji plutajući predmeti (najčešće drveni) s [[brod|broda]] u plovidbi bacili u [[more]], a potom bi se pomoću [[pješčani sat|pješčanog sata]] mjerilo [[vrijeme]] potrebno da taj predmet prođe između dvije točke na [[brod]]u poznate međusobne [[udaljenost]]i.
 
Kasnije se je koristila naprava za mjerenje brzine (eng. ''chip log''), koji se je sastojao od manje drvene ploče na koju je bila privezana uzica (eng. ''log-line''). Kada bi navigator htio izmjeriti brzinu [[brod]]a, mornar bi bacio drvenu pločicu po [[krma|krmi]] broda koja bi, poput svojevrsnog [[sidro|sidra]], ostala na mjestu dok bi [[brod]] nastavio ploviti. Uzica bi se puštala istjecati točno određeno [[vrijeme]], a [[brzina]] [[brod]]a bi se izračunavala temeljem [[dužina|dužine]] uzice koja bi istekla u tom vremenu.
 
Uvođenjem [[nautička milja|nautičke milje]] kao standardne mjere na moru u [[15. stoljeće|15. stoljeću]], uzica brzinomjera se je počela označavati jednakim razmacima koji su bili proporcionalni [[nautička milja|nautičkoj milji]] i vremenskom razmaku koji se je koristio pri mjerenju. Te su se oznake na uzici radile tako da bi se na njoj zavezao čvor, a kasnije su se na ta mjesta na uzici umetali komadići uzice vezani u čvorove.
 
U početku je razmak između oznaka bio 7 [[fathom|fathoma]] ili 42 [[stopa|stope]], a [[vrijeme]] mjerenja je bilo 30 [[sekunda]]. Kasnije, redefiniranjem vrijednosti [[nautička milja|nautičke milje]], mijenjao se je i razmak među čvorovima na uzici. Postupno, razmak je postavljen na 47 [[stopa]] i 3 [[palac|palca]] (14,4 [[metar|metra]]), a [[vrijeme]] mjerenja na 28 [[sekunda]].
 
Naziv ove [[mjerna jedinica|mjerne jedinice]] za [[brzina|brzinu]] ([[nautička milja]] na [[sat]]) potječe od načina mjerenja brzine jer tj. brzina [[brod]]a se je određivala po tome koliko bi čvorova uzice isteklo u zadanom vremenu.
 
== Konverzije ==
252

uređivanja