Mokraćni sustav: razlika između inačica

Dodano 5 bajtova ,  prije 6 godina
bez sažetka
(- {{interwiki}})
No edit summary
 
[[Datoteka:Urinary system.svg|mini|250px|Skica mokraćnog sustava: 1. mokraćni sustav 2. bubreg 3. bubrežna zdjelica 4. mokraćovod 5. mokraćni mjehur 6.mokraćna cijev 7. nadbubrežna žlijezda 8. bubrežna arterija i vena 9. donja šuplja vena 10. trbušna aorta 11. zajednička bočna arterija i vena 12. jetra 13. debelo crijevo 14. zdjelica.]]
 
'''Mokraćni''' ili '''urinarni sustav''' ([[latinski|lat.]] ''organa urinaria'') čine: [[bubreg|bubrezi]] ([[latinski|lat.]] ''ren''), [[mokraćovod|mokraćovodi]] ([[latinski|lat.]] ''ureter''), [[mokraćni mjehur]] ([[latinski|lat.]] ''vesica urinaria'') i [[mokraćna cijev]] ([[latinski|lat.]] ''urethra'').
 
=== Bubrezi ===
[[Datoteka:Gray1130.svg|mini|250px|Građa Malpighijevog tjelešca. Glomerul je splet prikazan u crvenoj boji. Tok krvi kroz glomerul prikazan je strelicama. Struktura oko glomerula je Bowmanova čahura.]]
Bubrezi su parni organi koji se nalaze ispod dijafragme s obje strane [[kralježnica|kralježnice]]. Po obliku su slični zrnu graha, s udubljenim stranama okrenutim prema kralježnici. Duljina im je 10, širina 5, debljina 3 cm,<ref name="marušić">Anatomija čovjeka, Krmpotić-Nemanić, J. i Marušić, A. ''Anatomija čovjeka''</ref> a masa oko 150 g. Lijevi bubreg nalazi se između 12. torakalnog i 3. lumbalnog kralješka, a desni malo niže.<ref name = "marušić"/> Krvlju su irigirani bubrežnom arterijom, a venska krv se odvodi bubrežnom venom. U uzdužnom presjeku bubreg ima tri sloja:
 
* ''omotač'' nalazi se izvana i sastoji se od vezivnog i masnog tkiva;
* ''srž'' nalazi se u središnjem dijelu; njezina središnja šupljina naziva se pelvis renalis ili bubrežna zdjelica; u nju se slijevaju calices renales ili bubrežni kanalići.
 
Osnovna morfološka i funkcionalna jedinica bubrega je [[nefron]]. Nalazi se u bubrežnoj kori i srži i bubreg ih sadrži oko jedan milijun. Taj broj je stalan čak i u slučaju odumiranja dijela nefrona ili odstranjivanja jednog bubrega - zbog hipertrofije dolazi do povećanja preostalih nefrona koji preuzimaju funkciju i lučenje nefunkcionalnih.<ref name = "marušić"/>
 
Glomerul se sastoji se od više dijelova:
* [[Malphigijevo telešce]], sastoji se od Bowmanove čahure i glomerula. [[Bowmanova čahura]] je početni dio nefrona i ima dvostruke zidove. [[Glomerul]] se nalazi unutar Bowmanove čahure i građom je splet arterijskih kapilara pod visokim tlakom koji sliježu na unutrašnji zid čahure. Glomerul izgrađuju arteriole glomerularis afferens i efferens. Afferens dolaze iz arterija corticales radiatae, dok efferens obuhvaćaju proksimalni i distalni zavijeni kanalić te, prožimajući prostor oko Henleove petlje u obliku vasa recta (arteriole i venule rectae), vraćaju se kao venulae rectae s deoksigeniranom krvlju u venu corticalis radiata.<ref name = "marušić"/> Između unutarnjeg i vanjskog zida Bowmanove čahure nalazi se međuprostor, koji se nastavlja na [[bubrežni kanalić]].
* [[bubrežni kanalić]] - je cjevasta struktura koja se krivudavo provlači kroz koru bubrega, silazi u srž, te se vraća u natrag u koru bubrega. Sastoji se silaznog i uzlaznog dijela. Između silaznog i uzlaznog dijela kanalića nalazi se tzv. [[Henleova petlja]]. Završni dio bubrežnog kanalića se zajedno sa kanalićima ostalih nefrona ulijeva u sabirni kanalić. Sadržaj sabirnog kanalića ulijeva se u bubrežnu čašicu, a iz nje u bubrežnu zdjelicu.
 
[[Kralježnjaci]] kao organe za ekskreciju imaju bubrege. Najveći dio produkata metabolizma i drugih tvari izlučuje se preko bubrega u mokraću.
 
== LiteraturaIzvori ==
{{izvori}}