Mao Ce-tung: razlika između inačica

Dodano 100 bajtova ,  prije 5 godina
bez sažetka
No edit summary
No edit summary
 
== Životopis ==
Mao Ce-tung se rodio 26. prosinca [[1893.]] godine u selu [[Shaoshan]], provincija [[Hunan]], u obitelji imućnih seljaka. Tijekom školovanja uključio se u radikalnu politiku, da bi [[1921]]. godine postao članom [[Komunistička partija Kine|KP Kine]]. Kao jedan od vođa KP Kine izbjegao je "bijeli teror" [[1927]]. godine. U planinama jugoistočne Kine započeo je ustanak i stvorio [[Kineska Sovjetska Republika|Kinesku Sovjetsku Republiku]] te razvio vlastitu [[marksizam|marksističko]]-[[lenjinizam|lenjinističku]] doktrinu koja će se poslije nazvati [[maoizam]].
 
=== Rani život i politička aktivnost ===
Njegovo inzistiranje na seljacima kao bazi revolucionarnog pokreta i gerilskoj strategiji dovelo je do sukoba s dogmatima koji su inzistirali na oslanjanju na radničku klasu i borbu u gradovima. Mao je taj sukob izgubio, pa su kineski komunisti, odbacivši njegovu strategiju, poraženi u sukobu s nacionalističkom vojskom [[Čang Kai-šek|Čanga Kai-šeka]] i prisiljeni na Dugi marš u Yenan. Tamo se Mao ponovno nametnuo kao vođa i iz te baze rukovodio borbom protiv Čanga i japanskih osvajača koji su napali Kinu [[1937]]. godine. Nakon japanskog poraza u [[Drugi svjetski rat|Drugom svjetskom ratu]], komunisti i nacionalisti nastavili su rat, da bi krajem [[1949]]. godine komunisti odnijeli konačnu pobjedu. Dana [[1. listopada]] [[1949]]. godine proglašena je [[NR Kina]], a preživjeli su nacionalisti pobjegli na otok [[Tajvan]], koji se danas službeno smatra "otpadnutom" kineskom provincijom.
Mao Ce-tung se rodio 26. prosinca [[1893.]] godine u selu [[Shaoshan]], provincija [[Hunan]], u obitelji imućnih seljaka. Tijekom školovanja uključio se u radikalnu politiku, da bi [[1921]]. godine postao članom [[Komunistička partija Kine|KP Kine]]. Kao jedan od vođa KP Kine izbjegao je "bijeli teror" [[1927]]. godine. U planinama jugoistočne Kine započeo je ustanak i stvorio [[Kineska Sovjetska Republika|Kinesku Sovjetsku Republiku]] te razvio vlastitu [[marksizam|marksističko]]-[[lenjinizam|lenjinističku]] doktrinu koja će se poslije nazvati [[maoizam]].
 
=== Građanski rat ===
Mao Ce-tung tako je nakon više od jednog vijeka prvi put uspio sve kineske teritorije staviti pod jednu vlast i okončati građanske ratove, ustanke i revolucije. Godinu dana kasnije uspješna je kineska intervencija u [[Korejski rat|Korejskom ratu]] povećala prestiž mlade države. Prvih devet godina pod Maom Ce-tungom također su zapamćene po uvođenju niza reformi - pojednostavljanju kineskoga pisma u svrhu povećanja pismenosti, zaustavljanju [[inflacija|inflacije]] i [[agrarna reforma|agrarnoj reformi]]. No, sva su ta dostignuća zasjenjena ekonomskom katastrofom u koju se pretvorio [[Veliki korak naprijed]]. Nešto kasnije NR Kina odmetnula se od svog tradicionalnog saveznika [[SSSR]]-a i postala jednom od najizoliranijih država svijeta. Pod Maom Ce-tungom Kina je stvorila i testirala [[nuklearno oružje]] i tako postala velikom svjetskom silom. U nastojanju da suzbije opoziciju svojoj vlasti, Mao je [[1966]]. godine pokrenuo kulturnu revoluciju koja je dovela do općeg ekonomskog i društvenog kaosa. Kaos je zaustavljen tek nekoliko godina kasnije, kada su na vlast došli reformisti na čelu s [[Deng Xiaoping|Dengom Xiaopingom]]. Mao Ce-tung je preminuo u [[Peking]]u 9. rujna [[1976.]] godine, u dobi od 82. godine života.
Kao jedan od vođa KP Kine izbjegao je "bijeli teror" [[1927]]. godine. U planinama jugoistočne Kine započeo je ustanak i stvorio [[Kineska Sovjetska Republika|Kinesku Sovjetsku Republiku]] te razvio vlastitu [[marksizam|marksističko]]-[[lenjinizam|lenjinističku]] doktrinu koja će se poslije nazvati [[maoizam]]. Njegovo inzistiranje na seljacima kao bazi revolucionarnog pokreta i gerilskoj strategiji dovelo je do sukoba s dogmatima koji su inzistirali na oslanjanju na radničku klasu i borbu u gradovima. Mao je taj sukob izgubio, pa su kineski komunisti, odbacivši njegovu strategiju, poraženi u sukobu s nacionalističkom vojskom [[Čang Kai-šek|Čanga Kai-šeka]] i prisiljeni na Dugi marš u Yenan. Tamo se Mao ponovno nametnuo kao vođa i iz te baze rukovodio borbom protiv Čanga i japanskih osvajača koji su napali Kinu [[1937]]. godine. Nakon japanskog poraza u [[Drugi svjetski rat|Drugom svjetskom ratu]], komunisti i nacionalisti nastavili su rat, da bi krajem [[1949]]. godine komunisti odnijeli konačnu pobjedu. Dana [[1. listopada]] [[1949]]. godine proglašena je [[NR Kina]], a preživjeli su nacionalisti pobjegli na otok [[Tajvan]], koji se danas službeno smatra "otpadnutom" kineskom provincijom.
 
=== Vođa Kine ===
Mao Ce-tung tako je nakon više od jednog vijeka prvi put uspio sve kineske teritorije staviti pod jednu vlast i okončati građanske ratove, ustanke i revolucije. Godinu dana kasnije uspješna je kineska intervencija u [[Korejski rat|Korejskom ratu]] povećala prestiž mlade države. Prvih devet godina pod Maom Ce-tungom također su zapamćene po uvođenju niza reformi - pojednostavljanju kineskoga pisma u svrhu povećanja pismenosti, zaustavljanju [[inflacija|inflacije]] i [[agrarna reforma|agrarnoj reformi]]. No, sva su ta dostignuća zasjenjena ekonomskom katastrofom u koju se pretvorio [[Veliki korak naprijed]]. Nešto kasnije NR Kina odmetnula se od svog tradicionalnog saveznika [[SSSR]]-a i postala jednom od najizoliranijih država svijeta. Pod Maom Ce-tungom Kina je stvorila i testirala [[nuklearno oružje]] i tako postala velikom svjetskom silom. U nastojanju da suzbije opoziciju svojoj vlasti, Mao je [[1966]]. godine pokrenuo kulturnu revoluciju koja je dovela do općeg ekonomskog i društvenog kaosa. Kaos je zaustavljen tek nekoliko godina kasnije, kada su na vlast došli reformisti na čelu s [[Deng Xiaoping|Dengom Xiaopingom]]. Mao Ce-tung je preminuo u [[Peking]]u 9. rujna [[1976.]] godine, u dobi od 82. godine života.
 
=== Smrt ===
Mao Ce-tung je preminuo u [[Peking]]u 9. rujna [[1976.]] godine, u dobi od 82. godine života.
 
== Kontroverze ==
Anonimni suradnik