Prvenstva Južnoafričke Republike u nogometu


Nogometna prvenstva za klubove u Južnoafričkoj Republici se održavaju od 1959. godine, ali zbog politike aparthejda su prvotno organizirana odvojena prvenstva prema rasnim skupinama u JAR-u: Bijelci (engl. White South African, afr. Blanke Suid-Afrikaners), Crnci, (engl. Blacks, afr. Swart), Obojeni (engl. Coloureds, afr. Kleurlinge) i Azijati (engl. Asian South Africans, afr. Asiatiese Suid-Afrikaners).

Sport nogomet
Država Flag of South Africa.svg Južnoafrička Republika
Konfederacija CAF
Osnovana 1959. NFL
1961. SASL
1969. FPL
1971. NPSL
1985. NSL
1996. PSL
Razina 1

Povijest ligaških natjecanja u Južnoafričkoj RepubliciUredi

Zbog politike aparthejda je južnoafričko društvo bilo rasno podijeljeno, te su postojale paralelne organizacije za pojedine skupine, tako i dva nogometna saveza - Football Association of South Africa (FASA) (za Bijelce, podržavali aparthejd) te South African Soccer Federation (SASF) (za ostale skupine),a također su postojale South African National Football Association (SANFA) (za Crnce), South African Indian Football Association (SAIFA) (za Azijate) te South African Coloured Football Association (SACFA) (za Obojene) [1] te su organizirali vlastita natjecanja. S vremenom se aparthejd u nogometu ublažio, a 1991. je stvoren jedinstveni nogometni savez - South African Football Association (SAFA).
Do 1995. godie su se prvenstva igrala tokom kalendarske godine, a od 1996. godine i nastanka Premier Soccer League se igraju jesen-proljeće.
Od 1959. godine je postojalo šest liga čiji se prvaci smatraju prvacima Južne Afrike:

  • NFL (National Football League) je prva profesionalna nogometna liga u JAR-u. Igrana je od 1959. do 1977. godine, a u njoj su igrali Bijelci, uz manje iznimke koje je dozvoljavalo vodstvo NFL-a. U sezoni 1977. se liga nazivala Datsun league. 1978. se liga spojila sa NPSL Castle league for Blacks u novu NPSL Castle league tako da je stvorena nova liga za Bijelce i Crnce. 1969. godine je NFL osnovao drugu ligu naziva NFL Division II, [2] dok je u ranijim sezonama druga liga bila regionalno podijeljena [3]
  • SASL (South African Soccer League) je igrana između 1961. i 1967. godine., a organizirao ju je South African Soccer Federation. U njoj su igrali Crnci, Obojeni i Azijati. Liga je ukinuta 1967. zbog problema s nalaženjem terena za igru i organizacijskih poteškoća, ali je 1969. SASF osnovao novu ligu - FPL.
  • FPL (Federation Professional League) je igrana od 1969. do 1990. godine. U njoj su najviše nastupali Obojeni i Azijati. Liga je također bila poznata i pod nazivima Mainstay League, FPL Castle League, Seven Seas League, Quindrink League, La Mercy Beach League. Drugi rang lige je predstavljao FPL - Second Division [4] Liga je 1991. godine prikjučena National Soccer League.
  • NPSL (National Professional Soccer League) je igrana od 1971. do 1995. godine, ali kroz tri rzličite organizacije. Od 1971. do 1977. su u njoj igrali samo Crnci te je bila poznata pod nazivom NPSL Castle League (for blacks) (ili NPSL Castle League for blacks). 1978. se ujedinila sa NFL u ligu naziva NPSL Castle League, te su u njoj igrali klubovi Crnaca i Bijelaca, ali je bilo ograničenje da za klubove Bijelaca mogu igrati najviše tri igrača Crnca. 1985. godine je većina klubova napustila NPSL i osnovala NSL. Preostali klubovi su nastavili igrati u NPSL-u do 1995. godine, koji je tada postao nezavisna liga. Ujedinjenjem sa NSL-om u sezoni 1996./97. preostali klubovi NPSL-a su igrali u National First Division (ligi drugog ranga)
  • NSL (National Soccer League) je igrana od 1985. do 1995. godine, a činili su je prijašnji članovi NPSL-a. Bila je poznata i pod nazivom NSL Castle League. Za razliku od NPSL-a, u njoj nije bilo ograničenja po principima aparthejda. Organizirala je također i ligu drugog ranga naziva NSL Second Division, odnosno OK League. 1991. godine su se ligi priključili članovi FPL-a, a 1996. NPSL-a, što je dovelo do jedinstvenog ligaškog sustava u JAR-u.
  • PSL (Premier Soccer League), također i pod nazivima Premier Soccer League Premier Division, Castle Lager Premiership, ABSA Premiership, se igra od 1996. godine. Nastala zbog reorganizacije NSL-a i spajanja NPSL-a u novi ligaški sustav predstavlja otad najviši rang nogometne lige u Južnoj Africi. Također je i odigravanje lige otad pomaknuto na jesen-proljeće, za razliku od dotadašnjeg, koji je igran kroz kalendarsku godinu.

Popis prvakaUredi

sezona liga klubova prvak
1959. NFL 12 Durban City
1960. NFL 15 Highlands Park
1961. NFL 16 Durban City
SASL 6 Transvaal United
1962. NFL 18 Highlands Park
SASL Avalon Athletic
1963. NFL 18 Addington
SASL Avalon Athletic
1964. NFL 17 Highlands Park
SASL Black Swallows
1965. NFL 16 Highlands Park
SASL Moroka Swallows
1966. NFL 16 Highlands Park
SASL Maritzburg City
1967. NFL 15 Port Elizabeth City
SASL Verulam Suburbs
1968. NFL 14 Highlands Park
1969. NFL 16 Durban Spurs
FPL Verulam Suburbs
1970. NFL 15 Durban City
FPL Cape Town Spurs
1971. NFL 15 Hellenic
NPSL 13 Orlando Pirates
FPL Cape Town Spurs
1972. NFL 15 Durban City
NPSL AmaZulu
FPL Glenville
1973. NFL 15 Cape Town City
NPSL Orlando Pirates
FPL Cape Town Spurs
1974. NFL 15 Arcadia Shepherds
NPSL 16 Kaizer Chiefs
FPL Cape Town Spurs
1975. NFL 15 Highlands Park
NPSL Orlando Pirates
FPL Berea
1976. NFL 15 Cape Town City
NPSL 16 Orlando Pirates
FPL Cape Town Spurs
1977. NFL 13 Highlands Park
NPSL Kaizer Chiefs
FPL Swaraj United
1978. NPSL 24 Lusitano
FPL 14 Durban City
1979. NPSL 18 Kaizer Chiefs
FPL Cape Town Spurs
1980. NPSL 18 Highlands Park
FPL Glenville
1981. NPSL 18 Kaizer Chiefs
FPL Cape Town Spurs
1982. NPSL 18 Durban City
FPL Glendene
1983. NPSL 19 Durban City
FPL Lightbody's Santos
1984. NPSL 18 Kaizer Chiefs
FPL Lightbody's Santos
1985. NSL 18 Bush Bucks
FPL Swaraj United
1986. NSL 18 Rangers
NPSL 8 Vaal Professionals
FPL Lightbody's Santos
1987. NSL 18 Jomo Cosmos
NPSL 18 Vaal Professionals
FPL 10 Lightbody's Santos
1988. NSL 18 Mamelodi Sundowns
NPSL Vaal Professionals
FPL Lightbody's Santos
1989. NSL 18 Kaizer Chiefs
NPSL Real Sweepers
FPL Battswood
1990. NSL 18 Mamelodi Sundowns
NPSL De Beers
FPL 14 Lightbody's Santos
1991. NSL 24 Kaizer Chiefs
NPSL Oriental Spurs
1992. NSL 22 Kaizer Chiefs
NPSL Arcadia Shepherds
1993. NSL 20 Mamelodi Sundowns
1994. NSL 18 Orlando Pirates
1995. NSL 18 Cape Town Spurs
NPSL Witbank All Stars
1996./97. PSL 18 Manning Rangers
1997./98. PSL 18 Mamelodi Sundowns
1998./99. PSL 18 Mamelodi Sundowns
1999./2000. PSL 18 Mamelodi Sundowns
2000./01. PSL 18 Orlando Pirates
2001./02. PSL 18 Santos
2002./03. PSL 16 Orlando Pirates
2003./04. PSL 16 Kaizer Chiefs
2004./05. PSL 16 Kaizer Chiefs
2005./06. PSL 16 Mamelodi Sundowns
2006./07. PSL 16 Mamelodi Sundowns
2007./08. PSL 16 SuperSport United
2008./09. PSL 16 SuperSport United
2009./10. PSL 16 SuperSport United
2010./11. PSL 16 Orlando Pirates
2011./12. PSL 16 Orlando Pirates
2012./13. PSL 16 Kaizer Chiefs
2013./14. PSL 16 Mamelodi Sundowns
2014./15. PSL 16 Kaizer Chiefs
2015./16. PSL 16 Mamelodi Sundowns
2016./17. PSL 16 Bidvest Wits

Klubovi po uspješnostiUredi

klub sjedište provincija ostali nazivi,
napomene
ukupno PSL NSL NPSL FPL NFL SASL
Kaizer Chiefs Johannesburg - Soweto Gauteng 12 4 3 5
Mamelodi Sundowns Pretoria - Mamelodi - Atteridgeville Gauteng 10 7 3
Orlando Pirates Johannesburg - Soweto Gauteng 9 4 1 4
Highlands Park Johannesburg Gauteng ugašeni
prodali licencu Jomo Cosmosu
nakndno obnavljani
9 1 8
Cape Town Spurs Cape Town/Kaapstad Western Cape 1999. se ujedinili u Ajax Cape Town 8 1 7
Santos Cape Town/Kaapstad Western Cape Lightbody's Santos 7 1 6
Durban City Durban KwaZulu-Natal ugašeni 7 2 1 4
SuperSport United Pretoria - Atteridgeville Gauteng 3 3
Vaal Professionals Vereeniging - Sebokeng Gauteng ugašeni 3 3
Addington Durban KwaZulu-Natal Durban Spurs 2 2
Arcadia Shepherds Pretoria - Arcadia Gauteng 2 1 1
Avalon Athletic 2 2
Cape Town City Cape Town/Kaapstad Western Cape ugašeni 2 2
Glenville 2 2
Swaray United 2 2
Veralum Suburbs 2 1 1
AmaZulu Durban KwaZulu-Natal 1 1
Battswood Cape Town/Kaapstad Western Cape 1 1
Berea Durban KwaZulu-Natal 1 1
Bidvest Wits Johannesburg Gauteng 1 1
Black Swallows 1 1
Bush Bucks Durban KwaZulu-Natal ugašeni
Umtata Bush Bucks naslijedio njihovo mjesto
1 1
De Beers 1 1
Glendene 1 1
Hellenic Cape Town/Kaapstad Western Cape prodali licencu 2004.
naknadno obnavljani
1 1
Jomo Cosmos Johannesburg - Tembisa Gauteng preuzeli licencu od Highlands Park 1 1
Lusitano Johannesburg Gauteng 1 1
Manning Rangers Durban KwaZulu-Natal ugašeni 1 1
Maritzburg City Pietermaritzburg Mpumalanga 1 1
Moroka Swallows Johannesburg - Soweto Gauteng 1 1
Oriental Spurs 1 1
Port Elizabeth City Port Elizabeth Eastern Cape 1 1
Rangers Johannesburg Gauteng 1 1
Real Sweepers 1 1
Transvaal United 1 1
Witbank All Stars EMalahleni/Witbank Mpumalanga 1 1

PovezniceUredi

IzvoriUredi


  Nedovršeni članak Prvenstva Južnoafričke Republike u nogometu koji govori o nogometu treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.