Habsburg

europska dinastija

Habsburg (množina: Habsburzi; pridjev: habsburški; za pripadnike te loze koristi se izraz "Habsburgovac"), bila je njemačka dinastija te jedna od glavnih vladarskih obitelji u Europi u razdoblju od 15. do 20. stoljeća. Habsburgovci su vladali Austrijom (kao vojvode 1282.1453., nadvojvode 1453.1804. i carevi 1804.1918.), bili su kraljevi Španjolske (1516.1700.) i carevi Svetog Rimskog Carstva više stoljeća do 1806. godine te kraljevi Ugarske, Češke i Hrvatske (1527. - 1918.).

Dinastija
Habsburg
Najstariji poznati grb Habsburške kuće
Najstariji poznati grb Habsburške kuće
Država Sveto Rimsko Carstvo
Austrijsko Carstvo
Ugarska
Češka
Hrvatska
Veliko Vojvodstvo Toskana
Etničko podrijetlo Švicarci
Mlađe linije Habsburg-Lothringen
Naslovi njemačko-rimski car
austrijski car
ugarski kralj
češki kralj
hrvatsko-slavonsko-dalmatinski kralj
meksički car
španjolski kralj
Osnutak 11. stoljeće
Osnivač Radbot od Habsburga
Svrgnuće 29. studenog 1780.
Zadnji vladar Karlo VI.

Dinastija je izumrla u muškoj liniji 1740. godine smrću njemačkog cara i hrvatsko-ugarskog kralja Karla VI., ali je ženskoj lozi priznato pravo nasljedstva habsburških naslova, zemalja i imena te je dinastija pravno nastavila postojati pod imenom Habsburško-Lotarinška dinastija.

Povijest uredi

Njihovo ime potječe od švicarskog dvorca Habichtsburg ("Jastrebov dvorac"), sjedišta porodice u 12. i 13. stoljeću u mjestu Habsburg. Krenuvši iz jugoistočne Njemačke, obitelj je proširila svoj utjecaj i posjede na istočne krajeve Svetog Rimskog Carstva, koji otprilike odgovaraju današnjoj Austriji (1278.1382.). Nakon samo dvije-tri generacije, Habsburzi su uspjeli dosegnuti carsko prijestolje, koje će uz kraće prekide držati stoljećima (1273.1291., 1298.1308., 1438.1740., i 1745.1806.).

 
Grb Habsburške Monarhije iz 1815.; u središnjem dijelu se nalazi Grb vladajuće kuće Habsburg-Lothringen

Nakon ženidbe Maksimilijana I. s Marijom, prijestolnasljednicom Burgundije (Nizozemske) i ženidbe njegova sina Filipa Lijepog s Ivanom, prijestolnasljednicom Španjolske i njezina tek stečenog carstva, Karlo V. je naslijedio "carstvo gdje sunce nikada ne zalazi".

Nakon abdikacije cara Karla V., koji je ujedno bio i kralj Karlo I. Španjolski (1516.1556.), dinastija se podijelila na austrijske i španjolske Habsburgovce.

Španjolski su Habsburgovci izumrli 1700. godine, što je izazvalo Rat za španjolsko nasljedstvo, dok su austrijski Habsburgovci izumrli u muškoj liniji 1740. godine, što je izazvalo Rat za austrijsko nasljedstvo. Jedan od razloga njihova nestanka vjerojatno je bio velik broj brakova unutar obitelji (vidi: incest). Ipak, nasljednica zadnjeg austrijskog Habsburgovca, Marija Terezija, udala se za Franju Stjepana, lotarinškog vojvodu, pa su njihovi nasljednici nastavili habsburšku tradiciju u Beču pod dinastičkim imenom Habsburg-Lothringen.

Sveto Rimsko Carstvo je nestalo 1806. godine, kad je francuski car Napoleon I. Bonaparte preustrojio vlast u Njemačkoj. Znajući da će izgubiti naslov cara, Franjo II. se proglasio nasljednim carem Austrije i tako postao Franjo I.

Car Franjo I. Austrijski službeno je nosio ovaj glomazni naslov: "Mi, Franjo Prvi, milošću Božjom car Austrije; kralj Jeruzalema, Mađarske, Češke, Dalmacije, Hrvatske, Slavonije, Galicije i Lodomerije; nadvojvoda Austrije; vojvoda Lorraine, Salzburga, Würzburga, Franačke, Štajerske, Koruške i Kranjske; veliki vojvoda Krakova; knez Transilvanije; markgrof Moravske; vojvoda Sandomierza, Masovije, Lublina, Gornje i Donje Šleske, Oswiecima i Zatora, Tesina i Furlanije; knez Berchtesgadena i Mergentheima; kneževski grof Habsburga, Gorice, Gradišča i Tirola; markgrof Gornjih i Donjih Lužica i Istre".

Habsburgovci i Hrvati uredi

Nakratko je član kuće Habsburg došao na Ugarsko i Hrvatsko prijestolje krajem 1437. godine: nakon smrti ugarskog kralja (i istodobno cara Svetog Rimskog Carstva) Žigmunda Luksemburškog koji je umro bez muških nasljednika, plemićki Ugarsko-Hrvatski Sabor je za kraljicu i kralja izabrao njegovu kćerku Elizabetu i zeta (iure uxoris, tj. po ženidbi) Alberta Habsburškog. On je umro već 1439., godine, a njegova supruga Elizabeta Luksemburška nastavila je poslije njegove smrti kratko kraljevati Ugarskom, Hrvatskom i Češkom sama (u to se doba vladavina žene nije smatrala legitimnom); 1440. godine je Hrvatsko i Ugarsko plemstvo za novog kralja izabralo Vladislava I. iz dinastije Jagelovića, koji je bio spreman napraviti sve ustupke koje je visoko plemstvo tražilo nauštrb kraljevske vlasti.

Car Svetog Rimskog Carstva Maksimilijan I. Habsburški je odlučno položio pravo na krunu sv. Stjepana koju je – prema njegovoj ocjeni – ugarsko i hrvatsko plemstvo nelegitimno zanijekalo, te je u tu svrhu otvorio 1490. god. i oružani sukob. Mirom u Požunu 1491. god. je kralj (Poljske i Ugarske) Vladislav I. Jagelović priznao njegovo pravo, te je Maksimilijan Habsburški zakraljevao Ugarskom i Hrvatskom. 1492. godine je Hrvatski Sabor zasebnom poveljom obećao da će hrvatsko plemstvo biti vjerno kući Habsburg na način kako je to zajednički Ugarsko-Hrvatski sabor u Požunu obećao prethodne godine. Maksimilijan je zauzvrat obećao svojom vojskom pomoći u slučaju turskih napada na hrvatska područja – koje obećanje nije obdržano već kod prvih provala 1492. god., naznačujući mučno moljakanje kojim se – često neuspješno – moralo pridobivati u sukobima s Turcima narednih desetljeća i osobito tijekom stogodišnjeg Tursko hrvatskog rata u kojemu je Hrvatska – kao objektivna tampon-zona između Svetog Rimskog Carstva i Osmanskog Carstva – pretrpjela izrazito teške ljudske i teritorijalne gubitke.[1]

U 17. stoljeću su Habsburgovci nastojali – prema tadašnjoj europskoj tzv. prosvjetiteljskoj modi – također i u Hrvatskoj i Ugarskoj zavesti apsolutističku vladavinu. Ugarsko i hrvatsko plemstvo je reagiralo Zrinsko-frankopanskom urotom (1664.-1671.), u kojoj su postradale obje najveće hrvatske plemićke obitelji, uslijed čega je Hrvatska pretrpjela još jednu veliku i dugoročnu štetu.

Za vrijeme dominacije Napoleonovog Prvog Francuskog Carstva su se Habsburgovci odrekli prava na krunu Svetog Rimskog Carstva, te je car Franjo I. prema odredbama Požunskog mira 1805. postao prvi car novog Austrijskog Carstva, a Napoleon je bivše Mletačke posjede na hrvatskoj obali Jadrana, te daljnje dijelove Slovenije i Hrvatske pripojio Francuskom Carstvu (kao dio napoleonskog Kraljevstva Italije). Nakon propasti Prvog Francuskog Carstva je to područje pripojeno Austrijskom Carstvu, ali se bivšim mletačkim posjedima vladalo izravno iz Beča – makar je Hrvatska nominalno nosila naslov Trojedne Kraljevine Hrvatske, Slavonije i Dalmacije. Odnos gdje su interesi Monarhije, pa i interesi vladajućih krugova iz Beča i Budimpešte uvijek bili važniji od zasebnih hrvatskih nacionalnih interesima nastavio se do kraja habsburške monarhije, kako se zorno vidi na važnom primjeru "riječke krpice" – gdje je habsburški dvor 1868. god. pribjegao prostačkoj prijevari (zalijepivši falsificirani tekst na dio već potpisane nagodbe) kako bi izmijenio Hrvatsko-ugarsku nagodbu na štetu Hrvatske i osigura Mađarskoj luku na Jadranu.

Posljednji Ugarsko-Hrvatski kralj iz loze Habsburg bio je Karlo I. Austrijski, koji je na prijestolje došao 1916. god., u jeku I. svjetskog rata. Makar čovjek izrazito visokog moralnog integriteta, nije uspio spasiti svoju mnogonacionalnu državu od raspada po kraju rata. Proglasio ga je blaženim Papa sv. Ivan Pavao II. 3. listopada 2004., uvažavajući okolnost da je na kraju rata kojega Karlo nije započeto, ali kojega je pokušao okončati mirovnim pregovorima, osigurao tranziciju na vlasti novih republika, bez građanskog rata između naroda Austro-Ugarskog Carstva, koje se raspalo voljom pobjedničkih sila Antante.[2] [3]

Austrijski vojvode iz dinastije Habsburg uredi

Carevi Svetog Rimskog Carstva uredi

Kuća Habsburg uredi

Napomena: Marija Terezija Austrijska, habsburška nasljednica i žena cara Franje I. Stjepana, vladala je kao nadvojvotkinja Austrije i kraljica Hrvatske, Ugarske i Češke od 1740. do 1780. godine.

Kuća Habsburg-Lothringen uredi

 
Grb dinastije Habsburg-Lothringen

Austrijski carevi iz kuće Habsburg-Lothringen uredi

Kraljevi Hrvatske i Ugarske iz kuće Habsburg, koji nisu bili carevi uredi

Kraljevi Španjolske iz kuće Habsburg uredi

 
Grb Karla I. od Španjolske

Vojvode Burgundije iz kuće Habsburg i Habsburg-Lothringen uredi

Kraljevi Portugala iz kuće Habsburg uredi

Veliki vojvode Toskane iz kuće Habsburg-Lothringen uredi

Vojvode Modene iz kuće Habsburg-Lothringen uredi

Vojvotkinja Parme iz kuće Habsburg-Lothringen uredi

Vladar Meksika iz kuće Habsburg-Lothringen uredi

Obiteljsko stablo dinastije Habsburg te Habsburg-Lothringen uredi

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Landolt
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Werner
 
Radbot
 
 
 
Rudolf I.
 
Landolt II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Oton
 
Albert I.
 
Werner II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Albert II.
 
Oton II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rudolf
 
Werner III.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Albert III.
 
 
Oton III.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rudolf II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Werner IV.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Albert IV.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rudolf III.
 

Rudolf I.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Hartmann V. von Kyburg
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rudolf IV.
 
Rudolf I.
 
 
 
 
Albert V.
 
Wernher
 
Gotfrid I.
 
 
Rudolf II.
 
Oton
 
Eberhard I.
 
 
Ana von Kyburg
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Albert I.
 
 
 
 
Rudolf II.
   
 
 
 
 
 
Rudolf III.
 
 
Gotfrid II.
 
 
 
 
 
Hartman I.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rudolf III.
   
 
 
Fridrik Lijepi
 
 
 
Leopold I.
 
 
 
Albert II.
 
 
 
Hernik Ljubazni
 
 
 
Oton IV.
 
 
 
Ivan I.
 
 
 
 
 
 
Hartman II.
 
 
Eberhard II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rudolf IV.
 
 
 
Albert III.
 
 
 
Fridrik III.
 
 
Leopold III.
 
 
 
 
 
 
 
Ivan II.
 
Rudolf IV.
 
 
Gotfrid II.
 
Eberhard III.
 
Egon I.
 
Hartman III.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Žigmund Luksemburški
  
 
 
Albert IV.
 
 
 
Vilim
 
 
 
Leopold IV.
 
 
 
Ernst
 
 
 
Fridrik IV.
 
 
 
Ivan IV.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rudolf II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Elizabeta Luksemburška
 
 
Albert V./II.
    
 
 
 
Karlo Smjeli
 
 
 
Fridrik V.
 
 
 
 
Albert VI.
 
 
 
Siegmund
 
 
 
Uršula
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Egon II.
 
 
Berhold I.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ladislav V.
    
 
 
Marija
 
 
Maksimilijan I.
  
 
 
 
Ferdinand II. Aragonski
  
 
 
 
 
 
 
Izabela I. Kastiljska
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Vladislav II. Jagelović
  
 
 
 
 
 
 
Grgur
 
 
Filip I.
  
 
 
 
 
 
 
Ivana I.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ludovik II. Jagelović
  
 
 
 
 
 
 
Ana Jagelović
 
 
Ferdinand I.
    
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Enrike I.
 
 
 
Karlo V./I.
    
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ferdinand II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Karlo II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Maksimilijan II.
    
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Marija Manuela
 
 
Filip II.
  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Andrija
 
 
Karlo
 
 
Ferdinand II.
    
 
 
 
Leopold V.
 
 
 
Maksimilijan Ernst
 
 
Karlo
 
 
Rudolf II.
    
 
 
 
Ernest
 
 
Matija II.
    
 
 
 
Maksimilijan III.
 
 
Vaclav
 
 
Albert VII.
 
 
 
Izabela
 
 
 
Filip III.
 
 
 
 
Karlo II.
(Don Carlos)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Leopold Vilim
 
 
Ferdinand III.
    
 
 
 
Ferdinand
Karlo

 
 
 
Sigismund
Franjo

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ferdinand
 
 
Karlo III.
 
 
Filip IV.
  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ferdinand IV.
    
 
 
Leopold I.
    
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Baltazar Karlo
 
 
Karlo II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Josip I.
    
 
 
 
Karlo VI./III.
      
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ercole III.
 
 
 
 
 
 
 
Marija
Terezija

     
 
 
 
 
 
 
Franjo I.
   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Maria
Beatrice

 
 
 
 
 
 
Ferdinand
Karlo

 
 
Josip II.
    
 
 
 
Leopold II.
 
     
 
 
 
Maksimilijan Franjo
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ferdinand Karlo
 
 
Franjo IV.
 
 
 
Maksimilijan Josip
 
 
Karlo Ambroz
 
 
Franjo II.
    
 
Franjo I.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ferdinand III.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Karlo
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Josip
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ferdinand Karlo
 
 
Franjo V.
 
 
 
Franjo
Karlo

 
 
Ferdinand I./V.
 
 
 
Marija Lujza
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Leopold II.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Albert
 
 
Karlo Ferdinand
 
 
Fridrik Ferdinand Leopold
 
 
Vilim
 
 
Josip Karlo Ludvig
 
 
Stjepan
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ludvig Viktor
 
 
Karlo
Ludovik

 
 
Franjo Josip I.
 
 
 
Maksimilijan I.
 
 
 
Ferdinand IV.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Karlo Salvator
 
 
Ludovik Salvator
 
 
Ivan Salvator
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Fridrik
 
 
Karlo Stjepan
 
 
Eugen
 
 
 
 
 
 
Josip August
 
 
Ladislav Filip
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ferdinand Karlo
 
 
Franjo Ferdinand
 
 
Oton
Franjo

 
 
Rudolf
 
 
Leopold Wölfing
 
 
Josip Ferdinand
 
 
Petar Ferdinand
 
 
Henrik Ferdinand
 
 
Leopold Salvator
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Franjo Salvator
 
 
Albert II.
 
 
Karlo Albert
 
 
Lav Karlo
 
 
Vilim Franjo
 
 
Josip Franjo
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
dinastija Hohenberg
 
 
Karlo I./IV.
 
 
 
Maksimilijan Eugen
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Henrik
 
Leopold
 
Anton
 
 
Franjo Josip
 
Karlo Pio
 
 
Franjo Karlo
 
 
Hubert Salvator
 
 
Klemenz Salvator
 



Značenje grbova
Slika Značenje Slika Značenje Slika Značenje Slika Značenje
 
grofovija Habsburg
 
Austrija
 
Aragon
 
Sveto Rimsko Carstvo
 
grofovija Habsburg-Laufenburg
 
Švapska
 
Češka
 
Austrijsko Carstvo
 
grofovija Kyburg
 
zemlje češke krune
 
Kastilja i Leon
 
Austro-Ugarska Monarhija
 
Lorane
 
zemlje ugarske krune
 
Portugal
 
Drugo Meksičko Carstvo
 
Burgundija
 
Vojvodina Modena i Reggio
 
Toskana
 
Španjolska, Sicilija i Napuljsko Kraljevstvo
 
Sicilija i Napuljsko Kraljevstvo
 
Kraljevina Srbija
 
rimsko-njemački kralj
 
Vojvodina Parma i Piacenza

Habsburgovci danas uredi

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Karlo I.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Oto
 
 
 
 
 
 
Robert
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Felix
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Karl Ludwig
 
 
 
 
 
 
Rudolph
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Karl
 
 
Georg
 
 
Lorenz
 
 
Gerhard Thaddäus
 
Martin Karl
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Carlos Felipe
 
Raimund
 
István
 
 
 
 
 
Rudolf
 
Carl Christian
 
Karl Peter
 
Simeon
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ferdinand Zvonimir
 
 
Károly Konstantin
 
Amadeo
 
Joachim
 
Bartholomäus
 
Emmanuel
 
Julian-Lorenz
 
Louis-Damian
 
Felix
 
Andras
 
Pál
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Johannes
 
Ludwig
 
Philipp

Vidi još uredi

Izvori uredi

  1. "Habsburzi i Hrvati", Neven Budak, "Kolo" 3/2020, Matica hrvatsa
  2. "BLAŽENI KARLO HABSBURŠKI – POSLJEDNJI HRVATSKI KRALJ", Križevačka eparhija, 13. listopada 2022.
  3. "Blaženi Karlo Austrijski – primjer kršćanina, muža, oca i vođe", "Hrvatska katolička mreža", 21. listopada 2019.

Vanjske poveznice uredi

»Zalaganjem našega uglednoga publicista, glavnoga tajnika Hrvatske enciklopedije Darka Stuparića, Kolo je prvo u prigodi prezentirati jedinstven kulturni sadržaj, tematsku cjelinu o Habsburzima i Hrvatima, koju je uz pomoć Željka Krušelja i Marija Streche, priredio i napisao Neven Budak. Profesor Budak u pristupnoj bilješci upućuje kako »rijetko je koji rod u hrvatskoj povijesti odigrao tako dugotrajnu i važnu ulogu, kao što ju je imala dinastija Habsburga.«